AFAD-RED

 

AFAD DEPREM ÖN HASAR VE KAYIP TAHMİN SİSTEMİ

                                    (AFAD-RED)

 

 

 

 

 

AFAD-RED Sistemi; AFAD Deprem Dairesi Başkanlığımız ve akademik iş birliği ile geliştirilerek, bir deprem sonrasında hasarla ilgili olarak oluşabilecek kargaşa ve bilgi kirliliğini en aza indirmek ve acil müdahale ekiplerinin doğru bölgelere zaman kaybetmeden sevk edilmesine yardımcı olmak amacıyla, bir depremin oluşturabileceği potansiyel kayıplara dair tahmin sonuçları üreten önemli bir araç olarak geliştirilmiştir.

Bir deprem sonrasında; Türkiye Deprem Gözlem Ağları sunucularından verilerin çevrimiçi alınarak sisteme entegre edilmesi ve afet bölgesindeki kayıpların gerçek zamanlı tahmini, hızlı bir şekilde yapılmaktadır.

 

Şekil1. AFADRED Çalışma Mantığı

 

 

 

1. Veri Tabanı

Sistem altlık olarak;

  • İdari bölümleme veri tabanı (Ülke, İl, İlçe, Mahalle sınırları),

 

Şekil 1.1. İl, ilçe ve mahalle sınırları

 

  • Nüfus veri tabanı (mahalle ve köy detayında), Konut veri tabanı (Mahalle ve köy detayında bina sayısı),
  • Yer bilimsel veri tabanı ( MTA Diri Fay Haritası, USGS Vs30 hız haritası, AFAD KYH İstasyon Altı VS30 hız bilgileri),

 

Şekil1.2. USGS Vs30 hız haritası

 

  • Kritik Tesisler ve Ulaşım ve İletim Hatları

 

Şekil 1.3. Karayolları dağılım Haritası

 

bilgilerini kullanır.

 

Sistemde, hem dünyanın farklı bölgelerinde meydana gelmiş depremlerden üretilmiş yeni nesil azalım ilişkileri (NGA, NGA West2) hem de Türkiye için geliştirilmiş azalım ilişkileri yer almaktadır. Bu azalım ilişkileri, tek başına kullanılabildiği gibi aynı anda birden fazla azalım ilişkisi de birlikte kullanılabilmektedir. 

  • NGA-West2 Boore-Stewart-Seyhan-Atkinson, BSSA14 (2014)
  • NGA-West2 Campbell-Bozorgnia, CB14 (2014)
  • NGA-West2 Abrahamson-Silva-Kamai,ASK14 (2014)
  • NGA-West2 Chiou-Youngs, CY14 (2014)
  • NGA-West2 Idriss, I14 (2014)
  • Akkar ve Cagnan (2010)
  • Akkar-Sandıkkaya-Bommer (2014)
  • NGA Boore-Atkinson (2008)
  • NGA Campell-Bozorgnia (2008)
  • NGA Abrahamson- Silva (2007)
  • Kalkan-Gülkan (2004)
  • Çeken-Beyhan-Gülkan (2008)
  • Boore, ve diğ. (1997)
  • Sadigh, ve diğ. (1997)
  • Ambraseys, ve diğ. (1996)

 

2. Sistemin Çıktıları

AFAD-RED hem gerçek bir depremin hem de senaryo bir depremin oluşturabileceği hasar ve kayba ilişkin sonuçlar üretmektedir.

Sistem tahmini olarak; 

  • Yapısal hasar (Hafif, Orta, Ağır ve Yıkık),
  • Ayakta Tedavi Gerektiren Hasta Sayısı, Hafif Yaralı Sayısı, Ağır Yaralı Sayısı, Can Kaybı Sayısı,
  • Geçici barınma hizmeti ihtiyacı duyabilecek kişi sayısı, 
  • Sismik Şiddet Haritası, İvme (PGA) ve Hız (PGV) Haritaları,

oluşturur.

Şekil 2.1. AFADRED Deprem Ön Hasar Tahmin Raporu Özet Sayfası

 

Ayrıca; Kritik Tesisler (Okullar, Hastaneler, Emniyet, İtfaiye ve Kamu Yönetim Binaları), Ulaşım Sistemleri (Tren Yolu, Otoban, Kara Yolu, Köprü-Geçit ve Viyadükler) ve İletim Hatlarının (Petrol, Su ve Doğalgaz Dağıtım Hatları) Tahmini Hizmet Verebilme Olasılıklarına dair çıktılar üretir.

 

Şekil 2.2 AFADRED Hastanelerin Hizmet Verebilme Olasılığı Dağılım Haritası

 

Deprem Dairesi Başkanlığınca, Türkiye’de ki olası deprem tehlikeleri değerlendirilerek, AFADRED yazılımı ile senaryo depremler oluşturulmaktadır.  AFADRED yazılımı veri tabanı, her yıl güncellenmekte bununla birlikte oluşturulan deprem senaryoları da yenilenmektedir.

Yazılım tarafından üretilen bu çıktılar risk azaltma, müdahale ve iyileştirme çalışmalarında da altlık olarak kullanılmakta ve ilgili kurumlar ile paylaşılmaktadır.

Türkiye Afet Müdahale Planı (TAMP) kapsamında; Ulusal ve yerel planların hazırlanmasında kapasite geliştirme ve ihtiyaç analizlerinin belirlenmesi için güncel Deprem Senaryoları oluşturularak tüm ana ve destek çözüm ortağı kurumların kullanımına sunulmaktadır.

Yine bu planların uygulama süreçleri açısından gözden geçirilmesini sağlamak amacı ile gerçekleştirilen Ulusal, Bölgesel ve Yerel Düzey Deprem tatbikatları için farklı büyüklüklerde deprem senaryoları Afet Yönetimi Karar Destek Sistemi (AYDES) üzerinden de erişim sağlanabilecek şekilde oluşturulmaktadır.

 

Şekil 2.3 AYDES Sisteminde AFADRED çıktılarının görüntülenmesi