7 ARALIK 1988 SPİTAK ERMENİSTAN DEPREMİ
07/12/1988

Yerel binalar (özellikle okullar ve hastaneler) depreme dayanamamış ve bu durum 20.000 insanın yaşamına mal olmuştur. Resmi verilere göre depremde 25 bini aşkın insan hayatını kaybetti, 19 bin kişi sakat kalırken, yaklaşık 530 bin insan evini kaybetti.

Tahminlere göre depremin 5 dakika sonra meydana gelmesi durumunda çocuklar, okullarının zayıf binalarından çıkmış olacaklardı. Bu denli küçük bir gecikme birçok insanın yaşamını kurtarabilirdi. Fakat olayda 1000 kadar çocuk hayatını kaybetti. Deprem Ermenistan’ın ikinci kenti Leninakan (Gümrü) sivil, sosyal ve sanayi binalarının %80’ni kullanılamaz hale getirirken, ülke sanayi potansiyelinin yaklaşık %40’ı devre dışı kaldı. Çevredeki 21 kent ve yerleşim birimi, 324 köy tahrip oldu, 58 köy yeryüzünden silindi. Gümrü ve Vanadzor’da büyük kayıplar kaydedildi. 

Spitak kentinin tümü yıkılmış, komşu kentler Gümrü ve Vanadzor'da da orta ölçekli hasar meydana gelmişti. Sarsıntı, çevre köyleri de etkilemiştir. Metsamor Nükleer Santrali de deprem nedeniyle kapanmıştır.

Bölgedeki çoğu hastanenin yıkılması ve çok düşük kış sıcaklıkları nedeniyle kurtarma çalışmalarına hemen başlanamadı. Ermenistan hükümeti deprem sonrası normal yaşama dönüş için destek vermeyi öneren yabancı yardım ekiplerinin ülkeye girmelerine izin verdi. Bu, Sovyetler Birliği tarihinde kurtarma çalışmalarına yabancı ülke ekiplerinin ilk kez katılması anlamına geliyordu. Amerika Birleşik Devletleri'nde bulunan Mikhail Gorbachev gezisini yarıda keserek depremin etkilediği bölgeyi ziyaret etmek amacıyla ivedilikle Ermenistan'a döndü.
Yıkılan binaların yeniden inşa edilmesi amacıyla dünyanın her tarafından yardımlar kış boyunca sürdü. Spitak eski kent merkezinin hemen yanına yeniden inşa edildi ve Ermenistan halkı yapılan bu yardımlara mimari açıdan özgün yapıtlarla karşılık verdi. ABD'nin yardımlarına karşılık 1990 yılında Washington D.C'de bir anıt inşa edildi.

Deprem Sonrası Hasarlı Yapılardan Fotoğraflar

                           

 

Kaynaklar

Eyidoğan, H., Güçlü, U., Utku Z., ve Değirmenci E., 1991. Türkiye Büyük Depremleri Makro-Sismik Rehberi(1900-1988) ,İstanbul Teknik Üniversitesi, Maden Fakültesi, Jeofizik Mühendisliği Bölümü ,İstanbul

Web kaynakları

              https://tarihtetozlusayfalar.blogspot.com/2016/12/1988-spitak-depremi.html

              https://news.am/tur/news/300439.html

              https://news.am/tur/news/300439.html

              https://blognews.am/arm/news/423656/inchqan-bomzh-harstacav-heterkrasharzhyan-amisnerin-ibr-hayrenasirakan-nkrtumnerov.html

              https://www.tarihtebugun.org/19152-7-aralik-1988_ermenistan-spitak-depremi.html